Financieel Plan Maken

De uitdaging van financieel plan maken

Je hebt vast al eens geprobeerd om een financieel plan te maken. Misschien voor je eigen bedrijf, of omdat je die financiering nodig had. En dan ineens besef je: dit gaat veel verder dan alleen wat getallen invullen. Het is een tijdrovende puzzel waar je constant over twijfelt. Je bent niet de enige die hier zo mee worstelt.

Financieel plannen kost ondernemers gemiddeld tussen de 40 en 80 uur. Ja, dat lees je goed: tientallen uren waarin je moet graven in cijfers waar je misschien niet dagelijks mee werkt. Het is niet zomaar een klusje dat je “er even bij doet”. Elke keer weer moet je controleren: klopt die omzetprognose wel? Heb ik geen belangrijke kosten over het hoofd gezien? Is mijn inschatting realistisch? Die onzekerheid knaagt constant aan je. Want wat als je iets vergeet? Of een verkeerde inschatting maakt? Dan kan dat grote gevolgen hebben.

Die uren gaan niet alleen zitten in het invullen van spreadsheets, maar vooral in het begrijpen van de onderliggende logica. Waar haal je betrouwbare data vandaan? Hoe verhoudt jouw plan zich tot de markt? En hoe zorg je dat het plan overtuigend genoeg is voor banken of investeerders? Ondernemers vertellen vaak dat ze zich verloren voelen in alle verschillende eisen en verwachtingen. Je wil namelijk niet zomaar iets opleveren, maar een plan waarmee je echt vooruit komt. En toch blijft die twijfel knagen: voldoet mijn plan wel? Of is het te optimistisch, te conservatief, of gewoon incompleet?

Wat er gebeurt als je het financieel plan verkeerd aanpakt, durf je bijna niet te overdenken. Een afgewezen financieringsaanvraag kan betekenen dat groei stilvalt, kansen verdwijnen, of dat je zelfs met onvoorziene tekorten komt te zitten. Het gebrek aan een solide financieel fundament kan leiden tot stress, frustratie en uiteindelijk financiële schade. Dat maakt het proces nog zwaarder, want elke keer als je nieuwe gegevens verwerkt, voel je de druk om alles perfect te doen—alsof daar de toekomst van jouw bedrijf vanaf hangt. En eigenlijk is dat ook zo.

Wat banken écht willen zien

Wanneer je denkt aan het maken van een financieel plan voor je aanvraag bij de bank, onderschat je vaak de complexiteit en de diepgang die ze verlangen. Banken zijn niet geïnteresseerd in een simpel overzichtje of een keukentafelplan dat je zelf in elkaar hebt gezet. Ze eisen concrete, harde cijfers en onderbouwingen die aantonen dat jouw onderneming niet alleen levensvatbaar is, maar ook voldoende weerbaarheid heeft om aan financiële verplichtingen te voldoen. Hier duiken we in wat banken écht willen zien en waarom het maken van zo’n plan veel uitdagender is dan je misschien had gedacht.

De strenge eisen van banken: meer dan alleen een mooi plaatje

Banken hanteren specifieke eisen die je financieel plan moet doorstaan om serieus overwogen te worden. Het gaat daarbij niet alleen om omzet- en winstverwachtingen, maar om harde ratio’s, onderpandwaarderingen en historische prestaties:

• DSCR-ratio (Debt Service Coverage Ratio): De bank wil zeker weten dat je onderneming voldoende operationele kasstroom genereert om rente en aflossingen te kunnen betalen. Een DSCR onder de 1,2 wordt meestal als risicovol gezien.
• Onderpandwaardering: Zonder voldoende en waardevol onderpand is het zeer lastig een lening te krijgen. Dat kan variëren van vastgoed tot machines, maar banken stellen strenge eisen aan de actualiteit en marktwaarde hiervan.
• Historische cijfers: Banken kijken met argusogen naar minimaal drie jaar terug om trends in winstgevendheid, solvabiliteit en liquiditeit te beoordelen. Een stabiel of groeiend resultaat vergroot de kans op goedkeuring aanzienlijk.
• Cashflowprognoses: Daarnaast moet je aannemelijk maken hoe het geld binnenkomt en uitgaat, inclusief alle kostenposten en investeringen. Dit is essentieel voor hun risicobeoordeling.

Waarom generieke templates al snel worden afgewezen

In veel gevallen zie je ondernemers werken met kant-en-klare sjablonen of standaard Excel-bestanden die online beschikbaar zijn. Hoewel deze templates een startpunt kunnen bieden, voldoet zo’n plan zelden aan de eisen van banken. Waarom?

• Gebrek aan maatwerk: Banken willen inzicht in jouw specifieke branche, marktpositie en bedrijfsmodel. Een generiek plan mist deze nuances en blijft daardoor oppervlakkig.
• Ontbreken van relevante kengetallen: De standaardtemplates bevatten vaak niet de juiste financiële ratio’s of prognoses die banken nodig hebben voor hun risicoanalyse.
• Onrealistische aannames: Veel templates moedigen optimistische scenarios aan zonder onderbouwing, wat juist wantrouwen wekt bij beoordelaars.
• Inconsistenties in cijfers: Zelf ingevulde sjablonen bevatten vaak fouten of tegenstrijdigheden tussen verschillende tabbladen of overzichten – rode vlaggen voor de bank.

De meest voorkomende afwijzingsredenen

Banksystemen wijken niet snel af van hun strikte normen. De top redenen waarom aanvragen worden afgewezen zijn:

1. Slechte cashflowprognoses: Onvoldoende operationele kasstroom om rente- en aflossingsverplichtingen te dragen.
2. Niet realistische omzet- of winstverwachtingen: Aannames niet onderbouwd met marktgegevens of historie.
3. Gebrek aan solide onderpand: Onvoldoende of onbetrouwbare zekerheden voor de verstrekte lening.
4. Onvolledige of inconsistente financiële informatie: Ontbrekende jaarrekeningen of verschil tussen

De onderdelen van een professioneel plan

Een financieel plan maken is geen kwestie van wat getallen bij elkaar optellen. Elk onderdeel in zo’n plan is verplicht omdat het een essentieel stukje van de puzzel vormt. Zonder deze onderdelen mis je de samenhang tussen markt, kosten, investeringen en verwachte opbrengsten. Dat leidt tot onrealistische verwachtingen en risico’s die je als ondernemer vaak pas te laat ziet. Bovendien zijn sommige sectoren gebonden aan specifieke eisen die extra complexiteit toevoegen, zoals seizoensinvloeden bij retail of lange doorlooptijden in de bouw.

Ondernemers onderschatten vaak hoe uitgebreid zo’n financieel plan moet zijn. Vooral zaken als liquiditeitsprognoses, afschrijvingen en belastingberekeningen worden vergeten of te simpel ingeschat. Dat zorgt voor verrassingen in de praktijk en maakt het lastig om financiering te regelen of stakeholders te overtuigen.

Hoe ondernemers het handmatig aanpakken

Het financieel overzicht: wat je moet berekenen

Wanneer je een financieel plan maakt, bijvoorbeeld voor een nieuwe onderneming of uitbreiding, is het opstellen van een gedetailleerd financieel overzicht onmisbaar. Dit overzicht bestaat uit diverse tabellen en berekeningen die je inzicht geven in de haalbaarheid van je plannen en waarmee banken of investeerders kunnen beoordelen hoe risicovol jouw initiatief is.

Welke financiële tabellen en berekeningen zijn verplicht?

Een compleet financieel plan bevat minimaal de volgende onderdelen:

• Investeringsbegroting: Overzicht van alle investeringen die nodig zijn om te starten, zoals bedrijfspand, inventaris, machines en bijvoorbeeld IT-systemen.
• Exploitatiebegroting (winst- en verliesrekening): Projectie van omzet, kosten en winst over minimaal drie jaar.
• Liquiditeitsbegroting: Maandelijkse cashflow die laat zien wanneer geld binnenkomt en uitgaat.
• Balansprognose: Een momentopname van bezittingen, schulden en eigen vermogen aan het einde van elk jaar.
• Break-evenanalyse: Berekening vanaf welk punt je operationeel winstgevend bent.

Naast deze tabellen moeten onderliggende berekeningen kloppen. Denk aan de juiste afschrijvingen, rentepercentages, belastingtarieven en realistische groeipercentages.

Laten we een voorbeeld nemen voor de break-even analyse, want dit is vaak een lastige, maar cruciale berekening.

Voorbeeld break-even berekening met Nederlandse cijfers

Zeg dat je een kleine horecagelegenheid start met een jaarlijkse omzetverwachting van €350.000 in het eerste jaar, waarbij de variabele kosten (kostprijs van verkochte goederen) ongeveer 40% bedragen (€140.000). Je vaste lasten (huur, personeel en overige vaste kosten) tellen samen op tot €146.000 per jaar.

Aanpak break-evenpunt:
Break-evenpunt (in euro’s omzet) = Vaste lasten ÷ brutowinstmarge
Brutowinstmarge = (Omzet - Variabele kosten) ÷ Omzet = (€350.000 - €140.000) ÷ €350.000 = 0,60
Break-even omzet = €146.000 ÷ 0,60 = €243.333

Boven een omzet van ongeveer €243.333 begin je winst te maken; daaronder maak je verlies.

Wat doen banken met

Veelgemaakte fouten die je kunt vermijden

Wat 10.000+ ondernemers al hebben gedaan